مغزتان را جوان و سالم نگه دارید

مغزتان را جوان و سالم نگه دارید

 

مغز همه انسان‌ها هر سال و با بالارفتن سن، دستخوش تغییراتی می‌شود. عملکردهای ذهنی نیز همین تغییرات را تجربه می‌کنند. افت ذهنی، مسئله رایجی است و یکی از ترسناک‌ترین پیامدهای بالارفتن سن به حساب می‌‌آید. اما نقص شناختی اجتناب‌ناپذیر نیست. در ادامه با روش‌هایی آشنا خواهید شد که مانع از ازدست‌رفتن حافظه و کندذهنی می‌شوند.

 

1- محرک‌های ذهنی داشته باشید.

پزشکان از طریق آزمایش روی موش‌ها و انسان‌ها به این نتیجه رسیده‌اند که فعالیت‌های ذهنی، ارتباطات بیشتری را بین سلول‌های عصبی برقرار می‌کنند و حتی باعث می‌شوند که سلول‌های جدیدی در مغز ایجاد شوند. هر فعالیتی که محرک ذهن باشد، به مغز شما کمک می‌کند. مطالعه، گذراندن دوره‌های آموزشی، انجام ورزش‌های ذهنی مانند شطرنج، جدول یا مسائل ریاضی یا سایر فعالیت‌های ذهنی مثل نقاشی، طراحی و درست‌کردن کاردستی به ذهن شما کمک خواهد کرد.

 

2- تمرینات جسمی داشته باشید.

پژوهش‌ها نشان داده‌اند که تمرین‌دادن عضلات بدنتان می‌تواند به مغزتان نیز کمک کند. در حیواناتی که به طور مرتب ورزش داده می‌شدند، تعداد مویرگ‌هایی که خون پر از اکسیژن را به مغز می‌‌رساندند، افزایش یافته بود. ورزش همچنین باعث تولید سلول‌های عصبی جدید و افزایش ارتباط بین‌سلولی می‌شود. این مسئله در نهایت به داشتن ذهن کارآمدتری می‌‌انجامد که به خوبی خود را با شرایط مختلف وفق می‌دهد. علاوه بر این، ورزش باعث کاهش فشارخون، بهبود سطح کلسترول، جلوگیری از دیابت و کاهش استرس ذهنی می‌شود. در واقع با یک تیر دو نشان خواهید زد و هم مغز و هم قلب خود را سالم نگاه خواهید داشت.

 

3- رژیم غذایی سالمی داشته باشید.

تغذیه خوب هم به ذهنتان کمک خواهد کرد و هم به بدنتان. به نکات زیر توجه کنید:

  • حواستان به مقدار کالری دریافتی خود باشد.
  • غذاهای مناسبی بخورید. مصرف چربی اشباع‌شده و کلسترول ناشی از منابع حیوانی را کاهش دهید.
  • ویتامین‌های موردنیاز را به بدنتان برسانید.

یکی از رژیم‌های مطرح و رایج، رژیم مدیترانه‌ای است. این رژیم حاوی مقادیر متعادلی از ماهی، مرغ، تخم‌مرغ، لبنیات، چربی‌های سالم (مثلا ماهی سالمون، مغزها، دانه‌ها و...) و مقادیر کمتری از گوشت قرمز، غذاهای فرآوری‌شده و شکر است. علاوه بر این در این رژیم، نه‌تنها مسائل تغذیه‌ای گنجانده شده، بلکه از دنبال‌کنندگان آن خواسته شده است تا هنگام غذاخوردن، توجه خود را به این کار معطوف کنند و حتی‌الامکان با دیگران غذا بخورند و اجتماعی باشند.

 

4- فشار خونتان را کنترل کنید و در سطح مناسبی نگه دارید.

فشار خون بالا خطر ابتلا به بیماری‌های شناختی را در میانسالی افزایش می‌‌دهد. سبک زندگی درستی در پیش بگیرید تا مبتلا به فشار خون بالا نشوید. آرام باشید، به طور مرتب ورزش کنید، استرستان را کاهش دهید و تغذیه مناسبی داشته باشید.

 

5- قند خونتان را در سطح مناسبی نگاه دارید.

دیابت یکی از مهم‌ترین ریسک‌فاکتورهای آلزایمر است. می‌توانید با تغذیه درست، ورزش منظم و حفظ آرامش خود با دیابت مبارزه کنید. اما اگر قند خونتان در سطح بالایی قرار داشته باشد، باید به کمک دارو آن را پایین بیاورید.

 

6- از استعمال تنباکو خودداری کنید.

در برخی از پژوهش‌ها ثابت شده است که سیگارکشیدن می‌تواند خطر ابتلا به آلزایمر را افزایش دهد. موسسه Age انگلستان عنوان کرده است که افراد سیگاری تا 70 درصد بیشتر در معرض ابتلا به انواع مختلف آلزایمر هستند.

 

7- احساساتتان را کنترل کنید.

افرادی که عصبی، افسرده، کم‌خواب یا بیش از حد خسته هستند، معمولا نتایج ضعیفی در تست‌های شناختی به دست می‌‌آورند. البته این مسائل لزوما باعث ایجاد افول ذهنی در آینده نخواهند شد، اما حفظ سلامت روانی قطعا تاثیر بسزایی در جوان‌ماندن ذهنتان خواهد داشت.

خواب، نیازی اساسی برای استراحت کامل بدن و به‌دست‌آوردن دوباره انرژی است. خواب شبانه کامل و آرام نه‌تنها باعث می‌شود که در طول روز شاداب باشیم، بلکه از کندذهنی و ضعف حافظه نیز جلوگیری می‌‌کند.

 

8- از سرتان محافظت کنید.

شاید اگر بدانید که هر ضربه‌ای که در بچگی و جوانی به سر برخورد می‌‌کند، می‌تواند در میانسالی به نقص‌های شناختی منجر شود، شگفت‌زده شوید. مراقب سرتان باشید!

 

9- روابط اجتماعی برقرار کنید.

ارتباطات اجتماعی مستحکم به فشار خون پایین و امید به زندگی طولانی‌تر منجر خواهد شد. البته این کار برای همه آسان نیست، اما اگر واقعا تمایل دارید سلامت ذهنی‌تان را حفظ کنید، باید روشی برای کنارآمدن با این مسئله بیابید. برقراری ارتباط با دیگران مانند داروی ضدافسردگی و ضدانزوا عمل می‌کند و سطح حافظه و شناخت را افزایش می‌دهد.

 

وب‌سایت دانشکده پزشکی هاروارد/ مترجم: شادی حسن‌پور